فلسفه ی وجوب نماز  

اولین فریضه ای که پیامبر اکرم(ص)برای امت آورد نماز است؛و آخرین فریضه ای هم که تا هنگام مرگ از مکلف ساقط نمی گردد و موظف است که آنرا به هر نحوبجا آورد،نماز است.اولین چیزی که پس از مرگ از مسلمانان می پرسند نماز است،که هرگاه مقبول افتد به سایر اعمال توجه می نمایندو اگر قبول نشود،به سایر اعمال توجهی نمی گردد.

نماز ستون دین،معراج مومن،میزان اعمال،خیر موضوع،ونور چشم رسول خداست، بعد از نماز دعا مستجاب می شود،نماز عامل تزکیه تربیت است.نماز بهترین شعار انبیاء و اولیای گرام است و نماز عالی ترین وسیله ی راز و نیاز با خداست.همچنین نماز بهترین وسیله ی ارتباط مستقیم بنده ی مخلص با مولی و پروردگار مهربان است

  

پاسخ اما رضا(ع) پیرامون علت وجوب نماز

 

امام رضا(ع)می فرماید:

علت این که نماز بر مردم واجب شد آن است که:نمازگزار به ربوبیت خداوند متعال اقرار و اعتراف می کند و هر گونه شریکی را از ساحت قدس او به دور می افکند.و با اعتراف به ضعف خویش می ایستد و چشم پوشی از گناهان گذشته ی خویش را از حضرتش خواستار می شود.هر روز صورت بر زمین می گذارد تا بدین وسیله تعظیم خدای عزوجل بنماید و همیشه به یاد خدا باشد.و آنی او را فراموش نمی کندو سرکشی و طغیان ننماید وتا این که حالت دل شکستگی و تذکر را از دست نداده خواستار و راغب افزایش دین و دنیای خود باشد.و نکته ی جالب توجه آن است که:نماز موجب یاد خدا و تداوم ذکر او در تمام شب و روز می باشد و یاد خدا و ایستادن به نماز، در پیشگاهش او را از همه ی گناهان باز می دارد و از هر گونه فساد و تباهی جلوگری می کند.

 

تحلیل دکتر کارل از فلسفه ی نماز

 

دکتر کارل در اسرار و فواید نماز می گوید:

نماز به آدمی نیرویی برای تحمل غمها و مصایب می بخشد.انسان را امیدوار می سازد و قدرت ایستادگی و مقاومت در برابر حوادث بزرگ را به او می دهد.

راستی وقتی پس از خاتمه ی نماز،نماز گذار به سجاده می نشیند و به تعقیب و دعا می پردازد،در آن وقت به قدرت کامله ی خداوند پی می برد. در نتیجه کسی را جز او حلال مشکلات خویش نمیشناسد ،و تمامی مشکلات زندگی خویش را با پروردگارش در میان می گذارد و به غیر او التجاء و اعتماد نمی کند.و خداوند است که مهم او را کفایت نموده و او را در مقابل ناملایمات صبور و شکیبا می نماید،که اگر بعضی خواسته هایش مقرون به مصلحت نباشد،مقاومت و پایداری را شیوه ی او می سازذ.بنابراین نماز مکتب مقاومت و ایستادگی در مقابل حوادث بزرگ است چون که اتکا و اتکال نماز گزاران همیشه به ذات مقدس حضرت باری تعالی می باشد.

 

بیست و پنج حکمت برای وجوب نماز در سخن پیامبر

ضمره بن حبیب می گوید:از پیامبر(ص)درباره ی نماز پرسش شد. حضرت در خواص و فواید و اسرار نماز چنین فرمود:نماز از شرایع دین است،و رضای پروردگار در نماز است.نماز منهاج و صراط انبیاء به سوی خدا می باشد.و برای نماز گزار دوستی فرشتگان ،هدایت و ایمان،نور معرفت و شناخت پروردگار،تشخیص حق از باطل،برکت در رزق و روزی،راحتی بدن و سلامت آن و کراهت و ناراحتی شیطان می باشد.و نماز سلاح مومن علیه کافر و موجب اجابت دعا و قبولی اعمال است. و زاد و توشه ی مومن در دنیا برای آخرت می باشد.

نماز شفیع گزار در نزد ملک الموت،مونس در قبر،فراش نیکو در زیرش و پاسخ نمازگزار برای نکیر و منکر می باشد.نماز بنده،در محشر تاجیست بر سر او و موجب نورانیت صورتش،لباس برای بدنش،و ساتر و حايل بین او و آتش جهنم است.نماز حجت و برهان خوبی بین او و پروردگارش بوده و موجب نجات بدنش از آتش جهنم و جواز عبور از صراط است.نماز موجب فتح و گشایش ابواب جنت به سوی او می باشد و مهریه ی حور العین و ثمن و بهای بهشت است. به وسیله ی نماز بنده به درجه ی عالی و مقام والا می رسد،زیرا نماز تسبیح،تهلیل،تحمید،تکبیر،و تمجید و تقدیس الهی است.نماز قول حق و دعوت به سوی حق می باشد.

بلی ویژگی هایی در فلسفه ی نماز ذکر شد،که درباره ی دیگر احکام و شرایع اسلام ذکر نشده و یا دارای این همه اهمیت نیست،مثل :روزه،زکات،حج،جهاد و... که از شرایع دین هستند،لیکن دارای اهمیت خاصی که نماز دارد نیستند ؛زیرا که قبولی همهی احکام عبادی مرهون قبولی نماز میباشد.

 

نماز عالی ترین عامل کبر زدایی

نماز دارای فواید فوق العاده و اسرار فراوان و منافع بسیار است که یکی از فوایدش کبر زدایی است.حضرت مولی الموحدین علی(ع)در نهج البلاغه  ناز را عامل تزکیه و تنزیه از کبر و خود بزرگ بینی معرفی می نماید و می گوید:«خداوندحکیم نماز را برای پاک سازی و جدا سازی انسان از بیماری کبر و خود ستایی مقرر فرموده است».

 

نماز مهمترین عامل شیطان زدایی

نمازی که در اول وقت و با حفظ همه ی شرایط به جا آورده شود و آداب و سنن آن به خوبی ادا گردد،از بزرگترین عامل شیطان زدایی است و هرگز شیطان نمی تواند بر چنین شخص متعبد و پاک نفوذ کند،حتی در دم مرگ که شیاطین برای از بین بردن ایمان و عقیده ی پاک مومنین به سراغشان می آیند ملک الموت از حق آنان دفاع می کند.

 

حقیقت نماز چیست؟

 

حقیقت نماز از نظر امام رضا(ع)

امام رضا (ع)می فرماید:شخصی به یکی از علمای آل محمد(ص)عرض کرد فدایت شوم معنای حقیقی نماز چیست؟

امام (ع)فرمود:نماز صله و موهبتی است از طرف خدای مهربان برای بنده از راه رحمت و عنایت، و نماز مطالبه ی وصال و تقرب بنده به سوی خداوند است.وقتی با نیت داخل نماز گردید، و با تعظیم و اجلال هر چه بیشتر برای خداوند تکبیر گفت،و با ترتیل قراء ت کرد و با خشوع رکوع کرد،و با تواضع،از رکوع بلند شدو با ذلت و خضوع سر به سجده گذاشت، وبا اخلاص و آرزو،تشهد خواند سپس نمازش را با رغبتی تمام و با امید به رحمت واسعه ی الهی سلام داد و به پایان رساند در حالی که بین خوف و ذجا می باشد (چون نمی داند که آیا نمازش مقبول در گاه حضرت حق قرار گرفته یا خیر؟)پس هر گاه چنین نمازی به جا آورد، رعایت مسایل یاد شده را نمود،نمازی با حقیقت به جا آورده است.

 

فضیلت اول وقت

 

پاداش نماز اول وقت

حضرت عبد العظیم حسنی ،از امام یازدهم حضرت امام حسن عسگری (ع)روایت می کند که حضرت فرمود:

موسی بن عمران با خداوند سخن گفت و عرض کرد:بار خدایا،جزای کسی که نمازش را در اول وقت می خواند چیست؟فرمود:خواسته هایش را برآورده و بهشتم را به او مباح می گردانم.چون نماز گزار محبوب ترین و مفید ترین کار های خود را نادیده گرفته . فریضه ی الهی را بر همه ی منافع خود مقدم می دارد،پس خداوند نیز محبوبترین و بهترین جایگاه را که بهشت است برایش مباح و حلال می گرداند،واو را به بهترین نعمت های بهشت خویش متنعم می نماید.به طوری که امام علی (ع)فرمود:هیچ عملی به پیشگاه خدا محبوب تر از نماز نیست،پس چیزی از امور .نیا شما را از خواندن نماز در اول وقت باز ندارد زیرا که خداوند تبارک و تعالی مذمت نموده قومی را و فرمود:«وای بر آن نماز گزارانی که از نمازشان غفلت ورزند»،یعنی وای بر نماز گزارانی که از اوقات نماز غفلت کنندو در انجام نماز در اول وقت مسامحه ورزند و عمداً تاخیر اندازند.

اقامه ی نماز در اول وقت،نور و برهان است در قیامت

در راستای فضیلت اول وقت و رعایت آداب و شرایط نماز حضرت ختمی مرتبت(ص)میفرماید:

کسی که نماز پنج گانه ی خویش را با وضوی تمام و با حفظ وقتهای آن ها انجام دهد این نماز در قیامت برای او نور و برهان است،(یعنی نماز کامل با نورانیتی که دارد دلیل و برهان شایسته ای است برای نجات او از آتش جهنم،و حجت را برای او تمام می گرداند)و اگر کسی نمازش را ضایع کند،(یعنی شرایط و آدابش را رعایت ننمایدو او را در وقتش به جا نیاورد)در قیامت با فرعون و هامان محشور خواهد شد.

 

اهمیت اوقات نماز

در نامه ای که حضرت علی(ع)برای محمد بن ابی بکر،زمانی که او را به ولایت مصرگمارده بود نوشت می فر ماید:

مراقب اوقات نمازت باش و آن را در وقت مقرر خود به جا آور،به خاطر فراغت،قبل از وقت نماز اقدام به اقامه ی آن نکن و همچنین به خاطر کاری که داری آن را به تاخیر نینداز(برای نمازت اهمیتی قايل شو و حساب جدایی یرای آن باز کن )و هرگز نمازت را تابع چیزهای دیگر قرار نده،بلکه سعی کن همه چیز را تابع و پیرو نماز کنی زیرا که مردی از رسول خدا(ص) درباره ی اوقات نماز پرسید؟حضرت چنین فرمود:جبرییل در هنگام زوال شمس که آفتاب مقابل حاجب و ابروی راست او بود نازل شد.سپس جبرییل وقت نماز عصر آمد،که در آن هنگام سایه ی هر چیزی به قدر و اندازه ی خود آن چیز گردیده بود.سپس پیامبر نماز مغرب را وقتی که خورشید غروب کرد به جا آورد.آنگاه نماز عشا را هنگامی که حمره مغربیه زایل شد،خواند و به جا آورد و سپس نماز صبح را هنگامی که تاریکی آخر شب بود و ستارگان مشبک بودند،به جا آورد.آنگهه امیر المومنین(ع) اضافه نمود:ای محمد بن ابی بکر!نمازت را در این اوقات به جا بیاور و ملزم باش به این که کار نیکو انجام دهی،و سنت حسنه به جا آوری و راه روشن و راست را انتخاب کنی،در این صورت از صراط مستقیم خارج نخواهی شد.

 

آداب نماز و نمازگزار

 

حقوق نماز

امام زین العابدین(ع)در رساله ی حقوق درباره ی حق نماز بر نمازگزار می فرماید:

حق نماز بر تو این است که : بدانی نماز خواندن ورود بر خداوند است و تو به وسیله ی نماز در مقابل خداوند می ایستی.پس وقتی این را دانستی سزاوار است که همانند کسی باشی که ذلیل و حقیر و راغب و ترسناک است.و در عین حال بین خوف و رجاء و ترس و امید به سر می برد،و خاضع و نالان است،و خداوند را که در مقابل او قرار گرفته است با سکون و وقار تعظیم می کند. با قلبت به نماز روی آور،و نمازت را با تمام حدود و حقوقش به جا آور.بنابراین حق این فریضه بس بزرگ و خطیر است که باید توفیق ادای صحیح آن را با تمام شرایط و آدابش از خداوند بزرگ مسـالت داشت.

 

شرط قبولی نماز

کسب شرایط صحت نماز و قبولی آن بدست خود نمازگزار است. در عبارت کوتاهی مولای متقیان می فرماید:ای کمیل!نگاه کن ببین که در چه چیز نماز میگزاری،و بر روی چه چیزی به نماز ایستاده ای.اگر آنچه را که از آن بذای نمازت استفاده می کنی حلال و مباح نباشد پس نمازت قبول نیست.

چقدر اشتباه می کنند بعضی از مردم که اهل نمازند و مرتب این فریضه ی مهم را به پا می دارند،اما حقوق مردم را رعایت نمی کنند و رضایت صاحب مالی که از آن در نمازش استفاده میکنند جلب نمی نمایند،به آب و غذا و مکان و لباس و فرش و همه ی آنچه که دخالت در صحت و قبولی عبادت دارد توجه ندارند و اهمیت نمی دهند،در این صورت چه امیدی به صحت نماز ،تا برسیم به قبولی آن،کسی که ثروت و اموالش را تزکیه نمی نماید،و کسی که دقت در حلال و حرام نمی کند،چگونه می تواند امید وار باشد که نمازش مقبول یا صحیح است.

 

فضایل نماز

 

در نماز با کی مناجات می نماییم؟

آری!اگر به حقیقت بدانیم که در حال نماز با کی به رازو نیاز و مناجات پرداخته ایم  و می توانستیم عظمت و کبریایی پروردگار بزرگ را مجسم نماییم،همچون اولیاء که در حین عبادت گویا خدا را می دیدند،در این صورت از عبادت خدا و ایستادن در مقابل او به قدری لذت می بردیم  که هرگز مایل نبودیم از نماز جدا گردیم.پیامبر اکرم(ص)فرمود:

وقتی بنده به پیشگاه خدا به نماز می ایستد، نظر خاص خداوند متوجه به اوست تا نمازش را به پایان برساند خداوند رو می کند به بنده ی نماز گزارش تا وقتی که منصرف گردد و نمازش را به پایان برساند.و از بالای سرش تا افق آسمان ها سایه ی رحمت خویش را مستقر می فرماید،و فرشتگان از دور و برش تا آسمان ها طواف می نمایند و خداوند ملکی را موکل می گرداند که در بالای سرش ایستاده و به او خطاب می کند:ای نماز گزار اگر می دانستی چه کسی نظر رحمت به تو دارد و تو با کی مناجات داری؟توجهت را از او بر نمی گرداندی و هرگز از سجاده و مصلای خویش جدا نمی شدی!!

 

هیچ طاعتی معادل نماز نیست

امام صادق (ع) می فرماید:همانا طاعت خداوند عزوجل خدمتش در روی زمین است، و هیچ خدمتی در راه خدا معادل با نماز نیست،از همین جهت است که فرشته ها حضرت زکریا را در حالی که در محراب عبادت و نماز بود ندا کردند.هر کار نیک و شایسته از انسانهای مسلمان و مومن در زمین،طاعت و عبادت خداوند است،اما از نظر ثواب و درک مدارج معنوی هیچ چیز معادل با نماز نیست.و اگر امر دایر شود بین کارهای خیر و نماز /نماز ارجح و افضل است و ما را به خدا نزدیک تر می کند.لذا حضرت زکریا در حالی که مشغول به نماز بود،که اشرف حالات است،مشمول ندای فرشتگان قرار گرفت.

 

اولین محاسبه بعد از مرگ

نماز از اهمیت اساسی در دین اسلام برخوردار است و اولین چیزی است که بر مسلمانان مکلف واجب می گردد و آخرین فریضه ای است که تا انتهای زندگی باقی است.و اولین چیزی که پس از مرگ از او پرسش و محاسبه می شود نماز استچون قبولی همه ی عبادات و اعمال نیک وابسته به قبولی نماز می باشد.

امام صادق می فرماید:اولین چیزی که بنده به آن محاسبه می گردد نماز است.پس هرگاه نماز او قبول شد،و پذیرفته گشت،سایر اعمال و نیکی های او نیز مقبول خواهد شد و اگر نماز رد شد،سایر اعمال او نیز مردود خواهد شد.

 

نماز بزرگترین عامل تزکیه

 

آتش گناه را با اقامه ی نماز خاموش کنید

پیامبر خدا رسول گرامی اسلام می فرماید:شنیدم منادی حق در اوقات نماز ندا می کند و می گوید: ای فرزندان آدم!آتشی را که با دست خود افروخته اید خاموش کنید پس بر می خیزند و وضو میگیرند بعد از آن گناهان و معصیتشان ساقط می شود. و آن هنگام که نماز می خوانند،هر چند از زشتیها،که در میان دو نماز مرتکب شده اند بخشیده می شود.مجددأ در مابین دو نماز آتش می افروزند. همین که هنگام  نماز ظهر فرا رسد،منادی ندا دهد ای انسان ها برخیزید و آتشی را که برای سوزاندن خویش بر افروخته اید خاموش کنید،پس بر می خیزند و وضو می گیرند و نماز به جا می آورند،آنگاه هر چه که در ما بین دو نماز مرتکب شده بودند بخشوده می شود. و هرگاه وقت نماز عصر فرا رسد چنین است که در نماز ظهر گذشت و با فرا رسیدن وقت نماز مغرب و اقامه ی ،معصیت های قبل از مغرب او آمرزیده می شود.و هر گاه وقت نماز عشا فرا رسد با اقامه ی نماز عشا گناهان گذشته ی او آمرزیده می شود.سپس می خوابند در حالی که آمرزیده شدند و چیزی از گناهان بر آنان نیست.بعد از آن گروهی در راه خیر سیر می کنند و گروهی در راه شر.بنابراین؛نماز در تزکیه ی نفس از گناهان و باز داشتن آدمی از کل نا پاکی ها و ناشایستگی ها نقش بزرگی را ایفا می نماید.

 

نماز گناهان را چون برگ خزان می ریزاند

ابن عباس می گوید:من با سلمان در زیر درختی نشسته بودم.سلمان شاخه ای از آن درخت را،که برگ های آن پژمرده شده بود،بجنبانید.همه ی برگها از شاخه ریخت. جناب سلمان فرمود:ای ابو عثمان از من نمی پرسی که چرا چنین کردی؟گفتم:سبب این را بیان کن ؟ فرمود:وقتی با پیامبر (ص) در زیر این درخت بودیم آن حضرت چنین کرد که من کردم و سپس به من فرمود: ای سلمان از من نمی پرسی که چرا چنین کردم جناب سلمان فرمود:عرض کردم ای رسول خدا ! سبب چه بود؟ حضرت فرمود:مومن چون وضو بگیرد بر آن وجهی که باید و بعد از آن نمازهای پنج گانه ی شبانه روزی را اداء کند گناهان او بریزد مانند این برگ ها که از این درخت فرو ریخت .

 

خداوند از عذاب پیر مرد اهل نماز حیا می کند

امام صادق(ع) می فرماید: در روز قیامت پیر مردی را برای رسیدگی به اعمالش می آورند.سپس نامه ی اعمالش را به او می دهند.ظاهر نامه،که به طرف مردم است،در آن چیزی جز گناه و معاصی مشاهده نمی شود.و کار محاسباتش به طول می انجام،پس آن پیر مرد می گوید: خدایا آیا به آتش می سوزانی مرا و به جهنم می افکنی؟خداوند می فرماید: ای پیر مرد به راستی من حیا می کنم که عذابت کنم؛چون که در دنیا برای من نماز می گزاردی و عبادت می کردی. سپس امر می فرماید که: بنده ی مرا به بهشت ببرید.

بنابراین،نماز موجبات مغفرت و آمرزش را برای نماز گزارفراهم می سازد،گرچه گناهان زیادی هم داشته باشد مشمول عفو و اغماض حضرت حق واقع می شود.

 

نماز بهترین عامل بازدارنده

نماز پنج گانه بزرگترین عامل شیطان زدایی

رسول خدا(ص) می فرماید: شیطان پیوسته از فرزندان آدم در وحشت و هراس است،تا آنگاه که نمازهایش را به دقت و با شرایط و آداب می خواند،پس اگر نماز را ضایع نمود ه و در وقت مقرر آن به جا نیاورد،شیطان بر او چیره میشود و او را در گناهان کبیره می اندازد و گرفتارش می کند. از این حدیث شریف به دست می آوریم که اگر در نماز حضور قلب و توجه کامل به اوقات نماز و حفظ شرایط و آداب داشته باشیم بدین وسیله شیطان را از خود دور نموده و از شر او در امان میشویم ،بنابراین،نماز عالی ترین عامل باز دارنده از گناه می باشد.

پیامبر اکرم(ص) می فرماید: آن کس که نمازش او را از فحشا و منکرات باز ندارد،چیزی جز دوری از خدا نیفزاید. بنابراین نماز،عامل باز دارنده است و آدمی را از زشتی ها باز می دارد.

 

چگونه از نماز اطاعت کنیم؟

نماز گزار باید خود را با نماز تطبیق دهد یعنی مفاهیم عالی نماز را در خود جریان دهد به طوری که نماز او را بسازد و تربیت کند.

پیامبر اکرم(ص) می فرماید: نمازی نیست برای کسی که اطاعت و پیروی از نماز نکند و طاعت و پیروی از نماز به این است که نماز او را از فحشاء و منکرات و زشتی ها باز دارد.

 

آیا غیبت کننده نمازش قبول است؟

نماز وسیله ی تحصیل رضای خداوند است و آدمی را از گناهان و غیبت کردن باز می دارد و از تضییع حقوق مومنین جلو گیری می کند.بنابراین،پاره ای از نماز گزاران،که نمازشان چنین اثری ندارد،باید در زندگی خویش تجدید نظری بکنند تا نمازشان مقبول در گاه خداوند شود و خدا از آنها خشنود گردد.

رسول خدا (ص) می فرماید: اگر کسی از مسلمانی چه زن و چه مرد غیبت کند،خداوند نماز و روزه اش را تا چهل شبانه روز قبول نفرماید ، مگر آنکه آن شخص از او راضی گردد و او را ببخشد.

 

استعانت از نماز

 

با نماز باب رحمت الهی را به روی خود باز گشاییم

در وصایای حضرت محمد بن عبد ا...(ص) به ابوذر غفاری می خوانیم که فرمود:ای اباذر مادامی که به نماز ایستاده ای همانا درب خانه ی پادشاه جبار را می کوبی و هر کس درب خانه ی سلطانی را بکوبد سر انجام به سویش گشوده می شود. این توصیه روشنگر این است نماز مورد استعانت قرار می گیرد؛یعنی با نماز در رحمت خدا را می کوبیم که سر انجام گشوده خواهد شد.

 

تاکید شدید در حضور به نماز جماعت مسجد

پیامبر اسلام به قومی که در نزدیکی مسجد به سر می بردند و زندگی می کردند و به نماز در مسجد حضور پیدا نمی کردند اخطار شدید اللحن فرمودند. باید در مسجد حضور یابید و به جماعت مسلمین وارد شوید وَ اِلا خانه هایتان را با شما به آتش می کشم.

راستی با آن همه سفارشات اسلام در اهمیت مسجد و آن همه ثواب که برای نماز جماعت در آن وارد شده، اگر کسی یا اقوامی در همسایگی مسجد زندگی می کنند و در نماز جماعت مسجد شرکت نکنند، آیا این عمل دهن کجی به اسلام و مقدسات اسلامی نیست؟و آیا عدم حضور همسایگان مساجد در آن ها موجب دل سردی دیگران و باعث تضعیف دیگر مومنان و مسلمانان نمی شود؟ و آیا عقوبت این چنین همسایگان حق ناشناس به آتش سوختن نیست قبل از آتش جهنم؟

و در نهایت از حدیث شریف می فهمیم که در اسلام اجتماعات مومنین و مسلمین در مساجد و اقامه نماز جماعت از اهمیت فوق العاده بر خوردار است.

 

چگونه اطفال خود را با نماز آشنا سازیم؟

 

از چه سنی کودکان نماز را درک می کنند؟

دوران کودکی مشحون استعداد،ذکاوت و ادراک می باشد، هوش و استعداد آموختن و آموزش و پرورش از تمامی اقوال و افعالش روشن و هویدا است،لذا همه ی اقوام و ملل در همه ی اعصار چه قبل از اسلام و بعد از آن سنین تحصیلی و آموزش و پرورش کودک را همان زمان قرار دادند. اسلام هم با استدلال و برهان سنینی را معین و تایید فرموده که تعقل بچه برای درک مفاهیم و معانی مستعد و آماده است.

محمد بن مسلم از یکی از دو یاران امام باقر(ع) یا صادق(ع) می پرسد: کودک از چه سنین نماز بخواند؟حضرت امام در پاسخ فرمود: در آن سنی که نماز را تعقل کند و درک نماید و بفهمد که نماز چیست.راوی عرض کرد: از چه زمتنی کودک نماز را درک می نماید؟ امام فرمود: در شش سالگی.

استخاف به نماز

 

تاخیر نماز از وقت فضیلت

 

رسول خدا (ص) می فرماید: کسی که نمازش را در غیر وقت آن بخواند از نمازش ظلمت و تاریکی بلند می شود و می گوید خدا ترا ضایع کند که مرا ضایع کردی و اول چیزی که از بنده در مقابل خدا سوال می کنند نماز است که اگر قبول باشد، اعمال و کارهای نیک او قبول می شود و هر گاه نمازش مقبول نباشد، دیگر اعمال او نیز قبول نیست.

در روایت دیگری رسول خدا(ص) فرمود: وقتی قیامت شود بنده را می خوانند، اولین چیزی که از او می پرسند نماز است، پس اگر نمازش را تام و تمام به جا آورده باشد نجات می یابدو اگر نمازش را با شرایط و آداب صحت یا قبولی آن به جا نیاورده باشد، او را به آتش می افکنند.

 

ضایع کنندگان نماز

پیامبر خدا(ص) می فرماید: از امت من نیست کسی که نمازش را سبک بشمارد. و در جای دیگری می فرماید: شفاعت من به کسی که به نمازش بی اعتنایی نماید و سبک شمارد نمیرسد.

در قسمتی دیگر از بیان خویش فرمود: نمازتان را ضایع نکنید پس اگر کسی نماز خویش را ضایع کند با قارون و هامان محشور می گردد و حق است بر خداوند که وی را با منافقین داخل آتش جهنم کند.

 

تارک الصّلاة از دیدگاه روایات

 

زمین به نماز گزاران درود و به تارک الصّلاة لعنت می فرستد

پیامبر خدا (ص) به اباذر می فرماید: ای اباذر! هر بنده ای که برای سجده کند و پیشانی بر یکی از بقعه های زمین گزارد آن قطعه ی از زمین در رو قیامت به سجده ی او شهادت می دهد. و هیچ زمینی نیست، که مردی شب هنگام در او فرو رود مگر آنکه صبح گاه آن قطعه از زمین یا درود می فرستد و رحمت خدا را برای آنان می طلبد؛ یا لعنت و نفرین خود را نثار آنان می کند .

پیامبر اکرم (ص) در سفارش به اباذر می فرماید:ای اباذر! هیچ صبح و شامی فرا نرسد، مگر آن که نقاط زمین به یکدیگر بگویند: ای همسایه ی من! آیا کسی از روی تو گذشت که ذکر خدا گوید و یا برای خدا بر تو پیشانی گذاشته باشد و سجده کند؟ قسمتهایی از آن زمین پاسخ دهند آری و قسمت هایی گویند: نه!

 

استدلال علی (ع)

 

حضرت امیر المومنین در نهج البلاغه می فرماید: از نماز مواظبت و مراقبت نمایید و نماز را حفظ کنید و زیاد نماز بخوانید و با نماز به پیشگاه خداوند تقرب جویید. پس نماز فریضه ای است که خداوند آن را در وقت های معین شده فرض و واجب نموده است. آنگاه حضرت اضافه فرمود: مگر به پاسخ اهل جهنم گوش ندادید که از آنان می پرسند چه چیزی شما را در جهنم افکند؟گویند : ما نماز نمی خواندیم .

   گرد آورنده : پویا حبیبی پور