مشخصات : بزرگ ترین عضو خانواده گربه سانان است. رنگ پشت زرد مایل به نارنجی و زیر بدن سفید است. نوارهای قهوه ای باریکی در تمام سطح بدن دیده می شود . پشت گوش ها سیاه است و لکه ی سفیدی در وسط آن وجود دارد.ببر مازندران شباهت زیادی به ببر بنگال داشت ولی نوارهای روی بدنش باریک تر و پر رنگ تر از ببر بنگال است. موهای بدن در فصل زمستان رشد زیادی دارد و موهای صورت مانند ببر سوماترا بلند است.

 

اندازه : طول سر وتنه حدود 140 تا 280 سانتی متر ، دم 60 تا 90 سانتی متر ، وزن حدود 300 کیلو گرم .

زیستگاه : نیزارها ، تالاب ها  و بوته زارهای واقع در مناطق جنگلی خزر .

پراکندگی : در گذشته ، پراکندگی وسیعی در مناطق جنگلی دریای خزر از آستارا تا پارک ملی گلستان و سرخس داشته ولی در حال حاضر نسل آن منقرض شده است.

پراکنش جهانی : شرق ترکیه ، عراق ، قفقاز. در میان زیر گونه های ببر غربی ترین پراکنش را داشته است.

عادات : شبگرد است ، معمولا در صبح زود و اواخر غروب به شکار می پردازد. به صورت انفرادی زندگی می کند ، بسیار چابک و قوی است ، معمولا از درخت بالا نمی رود و قادر است تا 10 متر به صورت افقی بپرد! بر خلاف اغلب گربه سانان به شنا علاقه زیادی دارد حتی او قادر است ده ها کیلومتر در آب شنا کند.

غذا : از پستانداران متوسط تا بزرگ نظیر مرال ، گراز ، شوکا ، خرگوش ، پرندگان ، خزندگان ، گاو ، گاومیش اهلی تغذیه می کرده است. ببر در یک وعده ی غذا می تواند 40 کیلو گوشت بخورد.

تولید مثل : جفت گیری احتمالا در زمستان صورت می گیرد ، مدت بارداری حدود 105 روز است ، 2 تا 3 و گاهی 6 بچه می زاید ، و طول عمر آن در اسارت حدود 30 سال است.

وضعیت فعلی : تا حدود 100 سال پیش تعداد نسبتا زیادی ببر در اکثر مناطق شمالی کشور از آستارا تا سرخس وجود داشته است. آخرین اطلاعات در مورد ببر مربوط به شکار ببر توسط  یک شکارچی ترکمن  در سال 1337 در پارک ملی گلستان است. این فرد پس از مشاهده ببر به پاسگاه ژاندارمری شارلق مراجعه و با گرفتن اسلحه برنو ، ببر مذکور را به قتل می رساند . از آن تاریخ به بعد با وجود تلاش های زیادی که توسط محیط بانان از طریق رد یابی و نصب دوربین انجام گرفت هیچ گونه آثاری از ببر دیده نشد ! تخریب زیستگاه به خصوص خشکاندن تالاب ها ، مسموم کردن ببرها از طریق آغشتن لاشه حیوانات شکار شده به مواد سمی ، شکار بی رویه و کم شدن طعمه از عوامل انقراض نسل این حیوان به شمار می روند .

بله ، باز هم مانند شیر ایرانی نسل ببر مازندران نیز منقرض شده است ، باز هم دیدن ببر مازندران برای ما آرزو شد ، باز هم یکی از مهمترین و زیبا ترین گونه ی خانواده گربه سانان منقرض شد تا ما همچنان بر سر نفت و انرژی هسته ای با هم دیگر بجنگیم و چشم دیدن یکدیگر را نداشته باشیم .

بعضی چیزا دل آدم رو خیلی می سوزونه ، برای طرفداران محیط زیست خیلی ناراحت کننده است که حتی یک عکس هم از ببر مازندران به جای نمانده است!!! این خیلی بده ، اگر شما در انترنت جستجو کنید عکس هایی از شیر ایرانی و یا سایر پرندگان منقرض شده پیدا می کنید ولو اندک ، ولی اگر در اینترنت دنبال عکس ببر مازندران بگردید پیدا نخواهید کرد و عکس هایی که به شما نمایش داده می شود بیشتر مربوط به ببر بنگال و یا سایر گونه های ببر است و از ببر مازندران فقط یک پوست به جای مانده( بابا ایوالله) ! آیا این دردآور نیست ؟ ای طرفداران طبیعت و حیات وحش این دردآور نیست؟

 چرا ، خیلی هم دردآور است ، ولی چه می شه کرد؟اتفاقی است که افتاده ، ما دیگه عادت کردیم به این حرفا! تمام عکس های بالا از ببر بنگال و سایر گونه های دیگر بود. اینم تنها عکسی است که از ببر مازندران بر جای مانده و براتون می زارم ببینید و تاسف بخورید!

 

 

نوشته : پویا حبیبی پور